Sizi bu salı özel bir sohbete davet ediyorum.
Defne’nin AI Köşesi’nin ilk bölümünde yapay zekânın en tartışmalı sorularından birini ele alıyoruz:
🎙️ “Yapay Zekâ Suç İşleyebilir mi?”
İK sistemleri kimi işe alacağını seçiyor. Finans algoritmaları kime kredi vereceğine hüküm kuruyor. Otonom araçlar trafikte hayati anlar yönetiyor. Deepfake teknolojisi CEO’ların sesiyle dolandırıcılık yapabiliyor. Yapay zeka ajanları siber casusluk operasyonlarını insan müdahalesi olmadan yürütebiliyor.
Peki bir yapay zeka sistemi yanlış karar verdiğinde, sorumluluk kimde? Kodlayanda mı, eğitende mi, kullananda mı, denetlemeyende mi? Yoksa hiç kimsede mi?
“Defne’nin AI Köşesi”nin açılış sohbetine bu soruyu pratiğe taşıyacak bir konuğu davet ettim.
Konuğum, yıllarca sahada çalışmış eski bir dedektif ve “Rasyonel Psikopat” kitabının yazarı.
Polis Koleji ve Polis Akademisi mezunu. 9 yıl İstanbul Cinayet Bürosu’nda dedektif olarak görev yaptı. New York’taki John Jay College of Criminal Justice’de suç araştırma teknolojileri üzerine yüksek lisansını tamamladı. İstanbul cinayetleri üzerine yazdığı tez, alanda küresel referans haline geldi. Emniyet Genel Müdürlüğü bünyesinde, bugünkü Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı’nın temeli olan Yüksek Teknoloji Suçları ve Sistemleri Şubesi’ni kurdu. Olay Yeri İnceleme ve Kimlik Tespit Şubesi’ne liderlik etti.
2005’te Emniyet Müdürü rütbesiyle emekli olduktan sonra özel sektöre geçti. Vodafone, Nestle ve Citibank gibi küresel şirketlerin bölgesel kurumsal güvenlik direktörlüğü görevlerini yürüttü. 2018’de My Security Analytics, FinalCheck ve SecuRitma şirketlerini kurarak suç analitiği, suistimal yönetimi, kurumsal güvenlik ve siber güvenlik alanlarında çözümler geliştirmeye başladı. Uluslararası sertifikalı Suistimal İnceleme Uzmanı (CFE). Siber Güvenlik Federasyonu Başkan Yardımcısı. Üniversitelerde cinayet soruşturmaları ve sorgulama teknikleri üzerine ders veriyor.
“Rasyonel Psikopat” neden önemli bir kitap
Demirbilek’in kitabı yapay zekâya teknolojik bir araç olarak değil, insan duygusundan ve vicdandan yoksun yeni bir fail tipi olarak bakıyor. Kitabın çekirdeğindeki metafor güçlü: Yapay zeka, hırsla, nefretle, intikamla hareket etmiyor. Sadece kendisine verilen hedefi optimize ediyor. Bu duygusuzluk, onu psikopat seri katillerden bile daha tehlikeli kılan ölçeklenebilir bir akıl yapısı yaratıyor.
Kitap dört mercekten bakıyor: teknoloji, kriminoloji, hukuk, felsefe. İçinde yer alan kavramlar yöneticiler için doğrudan uygulanabilir.
Algoritmik Kast: Bir yapay zeka sistemi sistematik olarak belirli gruplara zarar veriyorsa bu “tesadüfi hata” değil, tasarım tercihinden doğan bir niyet biçimi olabilir mi?
Kara Kutu: Yapay zekanın milyarlarca parametre arasındaki kararını insan diline çeviremediği bir dünyada adil yargılama, savunma hakkı ve şeffaflık nasıl korunur?
Algoritmik Önyargı: Kredi sistemleri, İK yazılımları, tahmin edici polislik araçları geçmişin eşitsizliğini matematiksel kesinlikle yeniden üretirken yöneticinin sorumluluğu ne?
E-Kişilik: AB’nin tartıştığı gibi yapay zekaya hukuki kişilik versek tazminat sorununu çözer miyiz, yoksa yapay zekaya “yaşama hakkı” iddia etme zemini mi açarız?
Otonom Silahlar ve Hibrit Mahkemeler: Lavender, The Gospel, Palantir gibi sistemler savaşı bir veri optimizasyonu problemine çevirirken hukukun yeri ne olacak?
Kitap on maddelik bir manifestoyla bitiyor. Yapay zeka çağında adaleti korumak için insan sorumluluğunu merkeze alan bir çerçeve. Sertifikasyon, sorumluluk sigortası, şeffaflık hakkı, hibrit mahkemelerde şüphe ilkesi.
Bu sohbet neden farklı
Suçun psikolojisini içeriden bilen biri olarak yapay zekânın bu karanlık tarafına nasıl baktığını merak ediyorum ve sizi de bu soruyu birlikte düşünmeye davet ediyorum.
Konuşacaklarımız
Algoritmik Kast: Niyet artık sadece insanın zihninde değil, kodun hedef fonksiyonunda da aranabilir mi?
Yapay zekâ bir suçun faili olabilir mi, yoksa sadece araç mı?
Kara Kutu: Yapay zekanın “neden böyle karar verdim” sorusuna cevap veremediği bir çağda adil yargılama nasıl yapılır?
Dedektiflik ve soruşturma dünyası YZ çağında nasıl dönüşüyor?
Algoritmik Önyargı: Kredi sistemleri, İK yazılımları, risk skorları geçmişin eşitsizliğini matematiksel kesinlikle yeniden üretirken yöneticinin görevi nedir?
E-Kişilik: Yapay zekaya hukuki kişilik versek ne olur, vermesek ne olur?
📅 5 Mayıs 2026, Salı
🕗 20:00 – 21:00
💻 Canlı & Ücretsiz
👉 Hemen Katıl: akademi.defneincekara.com
Soru sormak için de vaktiniz olacak. Görüşmek üzere! 🙌
Defne hanım yazılarınızı takip etmeye çalışıyorum ama genelde kaçırıyorum. Youtube da yok musunuz? En azından haberleri toparlayıp haftalık ya da bir kaç günlük derleme bir video yapsanız çok iyi olur. Çalışırken bir yandan izleriz ya da dinleriz okumak için pek zaman yok. Yapay zekayı kod yazarken aktif kullanıyorum ama iş yoğunluğumuz azalmıyor aksine arttı sanki.